Ρωσία Δημοσκοπήσεις, πρόθεση ψήφου και τρέχοντα ποσοστά

Η ρωσική οικονομία εμφανίζει σαφή σημάδια κόπωσης. Πρόσφατες μελέτες του Ινστιτούτου Παγκόσμιας Οικονομίας του Κιέλου χαρακτηρίζουν την κατάσταση ως «τελικό στάδιο», καθώς τα ρευστά κρατικά ταμεία συρρικνώθηκαν δραστικά και το δημοσιονομικό έλλειμμα εκτοξεύτηκε. Τα έσοδα από πετρέλαιο και φυσικό αέριο μειώθηκαν κατά 45% το πρώτο τρίμηνο του 2026. Ενώ ο ετήσιος πληθωρισμός τον Μάιο υποχώρησε στο 5,3%, παραμένει πάνω από τον στόχο της Κεντρικής Τράπεζας του 4%, γεγονός που την αναγκάζει, παρά τις πολιτικές πιέσεις, σε προσεκτικές μειώσεις επιτοκίων. Η οικονομία υποτονεί, ωθούμενη από τις υψηλές πολεμικές δαπάνες, τις δυτικές κυρώσεις και την οξεία έλλειψη εργατικού δυναμικού και τεχνολογίας. Η εξάρτηση από την Κίνα αυξάνεται.

Η Ρωσία αυστηροποιεί δραστικά τους κανόνες εισόδου και διαμονής για τους αλλοδαπούς πολίτες. Από τον Ιούλιο του 2026, οι ταξιδιώτες θα πρέπει να υποβάλλουν ηλεκτρονική αίτηση μέσω της εφαρμογής RuID και να ταυτοποιούνται βιομετρικά για να λάβουν έναν κωδικό QR. Αυτό αποτελεί μέρος ενός ολοκληρωμένου πειράματος για τη δημιουργία ενός «ψηφιακού προφίλ αλλοδαπού πολίτη». Η αιτία είναι η νέα Κρατική Μεταναστευτική Πολιτική 2026-2030, η οποία εγκρίθηκε τον Οκτώβριο του 2025. Στοχεύει στην ενίσχυση του ελέγχου, την ψηφιοποίηση και την προσέλκυση εργατικού δυναμικού που συμμερίζεται τις «ρωσικές αξίες». Ταυτόχρονα, η Μόσχα χρησιμοποιεί την πίεση της μετανάστευσης για να αναγκάσει τους αλλοδαπούς σε στρατιωτική θητεία, δυσχεραίνοντας τη διαμονή χωρίς ρωσικό διαβατήριο και προσφέροντας την υπηκοότητα ως κίνητρο.

Η γεωπολιτική της Ρωσίας εξακολουθεί να διαμορφώνεται από τον πόλεμο στην Ουκρανία. Πρόσφατες μαζικές επιθέσεις με πυραύλους και drones στο Κίεβο και άλλες ουκρανικές πόλεις προκαλούν θύματα και καταστρέφουν υποδομές. Ταυτόχρονα, η Ουκρανία συνεχίζει τις επιθέσεις της με drones βαθιά σε ρωσικό έδαφος, όπως σε τερματικούς σταθμούς πετρελαίου στην Αγία Πετρούπολη, για να αποδυναμώσει την εφοδιαστική αλυσίδα και την αεράμυνα της Μόσχας. Αυτή η κλιμάκωση οξύνει τα μέτωπα: Ενώ ο Γενικός Γραμματέας του ΝΑΤΟ, Ρούτε, επισκέπτεται το Κίεβο για να εξασφαλίσει περαιτέρω υποστήριξη, ευρωπαϊκά κράτη όπως η Γερμανία αναζητούν ένα «παράθυρο για συνομιλίες» με τη Ρωσία, καθώς οι προσπάθειες διαμεσολάβησης των ΗΠΑ στασιμεύουν. Οι πολιτικές αιτίες βρίσκονται στην αμείωτη επιθετικότητα της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας, η οποία έχει αλλάξει θεμελιωδώς τις διεθνείς σχέσεις και αναδιατάσσει τις συμμαχίες.

Η κυβερνητική σταθερότητα της Ρωσίας εμφανίζει ρωγμές, ενώ η πολιτική κουλτούρα δέχεται ολοένα και μεγαλύτερη πίεση. Τα ποσοστά αποδοχής του Προέδρου Πούτιν μειώνονται, φτάνοντας στο χαμηλότερο επίπεδο από την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία, παρά τις προσαρμοσμένες μεθόδους δημοσκόπησης των κρατικών ινστιτούτων. Ο πληθυσμός αισθάνεται αυξανόμενη κόπωση από τον πόλεμο, οικονομική επιβάρυνση λόγω των υψηλών κρατικών δαπανών και του πληθωρισμού, καθώς και αυξανόμενους περιορισμούς στο διαδίκτυο. Ακόμη και εντός των ελίτ εκφράζεται δυσαρέσκεια για την πορεία της σύγκρουσης και τις οικονομικές συνέπειες. Αιτία είναι μια εντεινόμενη κατασταλτική πολιτική: Το καθεστώς του Κρεμλίνου παγιώνει την εξουσία του μέσω της ποινικοποίησης των διαφωνούντων και του αποκλεισμού των ψηφιακών οδών επικοινωνίας, κάτι που υπονομεύει όλο και περισσότερο το άλλοτε κοινωνικό συμβόλαιο σταθερότητας και ευημερίας.

Οι ενεργειακές υποδομές της Ρωσίας δέχονται ολοένα και μεγαλύτερη πίεση. Πρόσφατες ουκρανικές επιθέσεις με drones σε διυλιστήρια πετρελαίου και τερματικούς σταθμούς, όπως στο Σαράτοφ και την Αγία Πετρούπολη, επηρεάζουν την παραγωγή και οδηγούν σε διακοπές εξαγωγών κηροζίνης. Ταυτόχρονα, η ΕΕ εντείνει τις κυρώσεις της, με σταδιακή αποχώρηση από τις ρωσικές εισαγωγές φυσικού αερίου και πετρελαίου έως το 2027. Ως άμεση συνέπεια του συνεχιζόμενου πολέμου στην Ουκρανία και των δυτικών περιορισμών, η Μόσχα αναζητά εντατικά νέες αγορές και επιταχύνει την εξαγωγή LNG της Αρκτικής, προκειμένου να διασφαλίσει έσοδα και να μετριάσει τις οικονομικές επιπτώσεις.

Η Ρωσία αντιμετωπίζει μια οξεία δημογραφική αλλαγή που επηρεάζει θεμελιωδώς την κοινωνική ειρήνη. Ένας συρρικνούμενος και γηράσκων πληθυσμός, ενισχυμένος από τις απώλειες πολέμου και τη μετανάστευση, συνιστά την τρέχουσα κατάσταση. Πολιτικά, η κυβέρνηση αντιδρά με επιθετικά μέτρα: Κηρύσσει την τεκνοποίηση ως πατριωτικό καθήκον και εισήγαγε νέα σχολικά μαθήματα όπως η «Οικογενειακή Εκπαίδευση», για να εδραιώσει τις παραδοσιακές αξίες. Επιπλέον, η «προπαγάνδα κατά της τεκνοποίησης» ποινικοποιήθηκε. Αυτή η πολιτική, σε συνδυασμό με τη συνεχιζόμενη καταστολή των αποκλινουσών απόψεων, αποσκοπεί στον έλεγχο των κοινωνικών εντάσεων και στην αύξηση του ποσοστού γεννήσεων, αλλά πυροδοτεί διαγενεακή δυσαρέσκεια, ιδίως μετά την αμφιλεγόμενη μεταρρύθμιση των συντάξεων του 2018.

Από την 1η Σεπτεμβρίου 2026, η Ρωσία αποχωρεί πλήρως από το εκπαιδευτικό σύστημα της Μπολόνια και εισάγει αντ' αυτού έναν «ενιαίο ολοκληρωμένο κύκλο μάθησης», ο οποίος αναδιαμορφώνει ριζικά την ακαδημαϊκή πορεία των νέων και των φοιτητών. Αυτή η εκτεταμένη μεταρρύθμιση, που προβλέπει εξειδίκευση με πρώιμη επαγγελματικοποίηση και ελαχιστοποιεί τη δυνατότητα αλλαγής εκπαιδευτικών διαδρομών, αποτελεί άμεση απάντηση στην τεράστια έλλειψη εργατικού δυναμικού της χώρας και τη στρατηγική αναπροσαρμογή στις ανάγκες της πολεμικής οικονομίας. Η κυβέρνηση μειώνει επίσης 45.000 κρατικά χρηματοδοτούμενες θέσεις σπουδών για το ακαδημαϊκό έτος 2026/27, ιδίως σε ιδιωτικά πανεπιστήμια και ανθρωπιστικές επιστήμες, προκειμένου να κατευθύνει τους φοιτητές σε τεχνικές και μηχανικές ειδικότητες. Ταυτόχρονα, το κράτος πιέζει τους νέους, ενίοτε ήδη από την ηλικία των 14 ετών, σε κρατικά ελεγχόμενες «φοιτητικές ταξιαρχίες» ή ακόμα και σε πρώην επικίνδυνους βιομηχανικούς κλάδους, για να καλύψει τις ανάγκες σε προσωπικό, ιδίως στον αμυντικό τομέα. Αυτή η πολιτική στοχεύει στη διαμόρφωση μιας γενιάς υψηλά εξειδικευμένων εργαζομένων για τις κρατικές απαιτήσεις και ταυτόχρονα στην καταστολή της κριτικής σκέψης μέσω ενισχυμένης στρατιωτικο-πατριωτικής κατήχησης και επιτήρησης.

Οι ρωσικές οικογένειες με δύο ή περισσότερα παιδιά θα επωφεληθούν από την 1η Ιουνίου 2026 από μια νέα «οικογενειακή φορολογική πληρωμή» που επιτρέπει την επιστροφή του φόρου εισοδήματος. Η κυβέρνηση εισάγει αυτή τη μεταρρύθμιση για να ενισχύσει τις κοινωνικές παροχές και να αντιμετωπίσει τη συνεχιζόμενη δημογραφική κρίση, η οποία επιδεινώνεται από τις απώλειες πολέμου και τη μείωση των γεννήσεων. Οι δικαιούχοι νοικοκυριά, των οποίων το κατά κεφαλήν εισόδημα δεν υπερβαίνει το 1,5πλάσιο του περιφερειακού ορίου διαβίωσης, θα λάβουν πίσω το 7% του καταβληθέντος φόρου προσωπικού εισοδήματος. Ενώ το μέτρο υπόσχεται οικονομική ανακούφιση, μια επιβραδυνόμενη οικονομία και ο υψηλός πληθωρισμός φρενάρουν την πραγματική αύξηση του εισοδήματος.

Μια αύξηση συντάξεων 7,6% τέθηκε σε ισχύ στις αρχές του 2026. Ωστόσο, για τους Ρώσους συνταξιούχους, η οικονομική πραγματικότητα παραμένει τεταμένη: Ο πληθωρισμός παρέμεινε στο 5,6% τον Απρίλιο, ενώ η κυβέρνηση μείωσε δραστικά την πρόβλεψή της για την οικονομική ανάπτυξη του 2026 σε μόλις 0,4%. Αυτά τα στοιχεία υποδηλώνουν μια εύθραυστη οικονομική κατάσταση που εξανεμίζει γρήγορα το ονομαστικό κέρδος και εντείνει την πίεση στις μεγαλύτερες γενιές να παραμείνουν στην εργασία για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα. Οι γυναίκες φτάνουν το 2026 την ηλικία συνταξιοδότησης των 59 ετών, συνέπεια της αμφιλεγόμενης μεταρρύθμισης του 2018 που αυξάνει σταδιακά την ηλικία συνταξιοδότησης. Ο πληθυσμός αισθάνεται άμεσα το αυξανόμενο κόστος ζωής, παρά τις κρατικές επιδοτήσεις για τους χαμηλόμισθους.

Ο ΦΠΑ της Ρωσίας αυξήθηκε την 1η Ιανουαρίου 2026 από 20% σε 22%. Αυτή η αύξηση, μαζί με τη μείωση του ορίου εξαίρεσης ΦΠΑ για τις μικρές επιχειρήσεις από 60 σε 20 εκατομμύρια ρούβλια, εντείνει την οικονομική πίεση στον ευρύ πληθυσμό και τις μικρές επιχειρήσεις. Η κυβέρνηση προσπαθεί έτσι να καλύψει ένα μαζικά αυξημένο δημοσιονομικό έλλειμμα, το οποίο τους πρώτους τέσσερις μήνες του 2026 έφτασε ήδη τα 5,88 τρισεκατομμύρια ρούβλια, ξεπερνώντας κατά πολύ τον ετήσιο στόχο. Οι καταναλωτές, επιπλέον, εξακολουθούν να αισθάνονται αυξανόμενες τιμές στην καθημερινότητα, παρά τον επίσημα συγκρατημένο πληθωρισμό.

Το ρωσικό κοινοβούλιο ψήφισε στις 2 Ιουνίου νόμο που επιτρέπει τη δήμευση περιουσίας Ρώσων που ζουν στο εξωτερικό και θεωρούνται «εχθροί του κράτους». Αυτό στοχεύει άμεσα τους επικριτές της κυβερνητικής πολιτικής και αυξάνει σημαντικά τον κίνδυνο για τους ιδιοκτήτες. Η πολιτική αιτία είναι η προσπάθεια του Κρεμλίνου να παγιώσει τον έλεγχο επί των διαφωνούντων φωνών και να αποτρέψει τις εκροές κεφαλαίων. Παράλληλα, οι επιχειρηματίες και οι αυτοαπασχολούμενοι αντιμετωπίζουν μια σταδιακή μείωση των ορίων του ΦΠΑ: Από το 2026, περισσότερες μικρές επιχειρήσεις θα πρέπει να πληρώνουν ΦΠΑ, καθώς το όριο μειώνεται από 60 σε 20 εκατομμύρια ρούβλια. Αυτά τα μέτρα σηματοδοτούν μια εποχή ενισχυμένων κρατικών παρεμβάσεων και αυξανόμενης πίεσης στον ιδιωτικό τομέα, εν μέσω επιβράδυνσης της οικονομίας και αυξανόμενων κρατικών ελλειμμάτων.

Η Ρωσία, μεταξύ Μαρτίου και Μαΐου 2026, χαρακτήρισε και απαγόρευσε εννέα οργανώσεις LGBTQ+ ως «εξτρεμιστικές», επιδεινώνοντας δραματικά την κατάσταση για αυτή την πληθυσμιακή ομάδα. Αυτό το κύμα ποινικοποίησης ακολουθεί την απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου του 2023, η οποία κήρυξε το «διεθνές κίνημα LGBT» ως εξτρεμιστικό, επιτρέποντας έτσι μια ευρεία δίωξη. Οι πολιτικές αιτίες βρίσκονται στην κρατικά επιβεβλημένη έμφαση στις «παραδοσιακές αξίες» και στην επέκταση των νόμων περί εξτρεμισμού, οι οποίοι πλέον τιμωρούν την υποστήριξη ή την απλή ορατότητα των LGBTQ+ ατόμων. Αυτό οδηγεί σε σκληρές ποινές, συμπεριλαμβανομένων ποινών φυλάκισης έως και δώδεκα ετών για τους διοργανωτές και βαριών προστίμων ή φυλάκισης για την επίδειξη συμβόλων του ουράνιου τόξου. Ο πληθυσμός βιώνει μια αναγκαστική επιστροφή στην παρανομία, αυτολογοκρισία και την απώλεια βασικών δικτύων υποστήριξης, καθώς και τα μέσα ενημέρωσης και τα κέντρα συμβουλευτικής κλείνουν ή μπορούν να λειτουργούν μόνο στο εξωτερικό. Παράλληλα, η ιατρική φυλομετάβαση και η αλλαγή του νομικού φύλου παραμένουν απαγορευμένες.

Η μεταναστευτική πολιτική της Ρωσίας πλήττει σκληρά τους μετανάστες και τους ομογενείς. Από το 2026, τα τέλη για άδειες διαμονής και βίζες εκτοξεύονται· μια προσωρινή άδεια διαμονής κοστίζει πλέον έως και δώδεκα φορές περισσότερο. Επιπλέον, το Υπουργείο Οικονομικών σχεδιάζει τριπλασιασμό του κατώτατου ορίου μισθού για υψηλά καταρτισμένους ειδικούς, από 250.000 σε 717.000 ρούβλια μηνιαίως. Αυτές οι δραστικές αλλαγές βασίζονται στη νέα Μεταναστευτική Σύλληψη 2026-2030. Ο Πρόεδρος Πούτιν την ενέκρινε τον Οκτώβριο του 2025, με στόχο την προτεραιοποίηση της εθνικής ασφάλειας και του ελέγχου, την καταπολέμηση της παράνομης μετανάστευσης και την προσέλκυση μόνο «αξιόλογων» ειδικών που συμμερίζονται τις ρωσικές αξίες.