Duitse Bondsdagverkiezingen: Uitslag, zetelverdeling en coalitieopties

Parlementsverkiezingen in Duitsland 2017

Uitslag Duitse Bondsdagverkiezingen op 24 september 2017

CDU/CSU

32,9

-8,6

SPD

20,5

-5,2

AfD

12,6

+7,9

FDP

10,7

+5,9

Linke

9,2

+0,6

Grüne

8,9

+0,5

Overig

4,8

-0,9

Liever reclamevrij? Haal nu PolitPro+

Politieke oriëntatie van de partijen

• CDU/CSU
• SPD
• AfD
• FDP
• Linke
• Grüne

Wat betekenen de symbolen?

Om partijen vergelijkbaar te maken, geven we met de symbolen de politieke oriëntatie van een partij aan. De categorieën dienen als grove indelingen voor een snel overzicht. Meer gedetailleerde informatie over de politieke standpunten vindt u op de subpagina's van de partijen.

Extreemlinks

Links

Midden-links

Midden

Transversaal

Onbekend

Midden-rechts

Rechts

Extreemrechts

Liberaal

Groen

Regionaal

Dierenwelzijn

Satire

Kiesdrempel

De kiesdrempel voor de Bundestagsverkiezingen in Duitsland ligt op 5%.

Kiesopkomst

De kiesopkomst bedroeg 76,2%.

Regering kan aanblijven

De zittende regeringspartijen behaalden 56,3% van de zetels.

Merkel IV

2018

CDU/CSU

SPD

1,07

INSA

De peiling van INSA week gemiddeld 1,07 procentpunt per partij af van de uiteindelijke uitslag van de Duitse Bondsdagverkiezingen.

• CDU/CSU

  +1,1
• SPD

  +0,5
• AfD

  +0,4
• Linke

  +1,8
• FDP

  -1,7
• Grüne

  -0,9

1,33

Forschungsgruppe Wahlen

De peiling van Forschungsgruppe Wahlen week gemiddeld 1,33 procentpunt per partij af van de uiteindelijke uitslag van de Duitse Bondsdagverkiezingen.

• CDU/CSU

  +3,1
• SPD

  +1,0
• AfD

  -1,6
• FDP

  -0,7
• Linke

  -0,7
• Grüne

  -0,9

1,33

Infratest dimap

De peiling van Infratest dimap week gemiddeld 1,33 procentpunt per partij af van de uiteindelijke uitslag van de Duitse Bondsdagverkiezingen.

• CDU/CSU

  +4,1
• SPD

  -0,5
• AfD

  -0,6
• FDP

  -1,2
• Linke

  -0,2
• Grüne

  -1,4

1,43

Verian

De peiling van Verian week gemiddeld 1,43 procentpunt per partij af van de uiteindelijke uitslag van de Duitse Bondsdagverkiezingen.

• CDU/CSU

  +2,1
• SPD

  +1,5
• AfD

  -1,6
• Linke

  +0,8
• FDP

  -1,7
• Grüne

  -0,9

1,52

Allensbach

De peiling van Allensbach week gemiddeld 1,52 procentpunt per partij af van de uiteindelijke uitslag van de Duitse Bondsdagverkiezingen.

• CDU/CSU

  +3,6
• SPD

  +1,5
• FDP

  +0,3
• AfD

  -2,6
• Linke

  -0,2
• Grüne

  -0,9

1,60

Forsa

De peiling van Forsa week gemiddeld 1,60 procentpunt per partij af van de uiteindelijke uitslag van de Duitse Bondsdagverkiezingen.

• CDU/CSU

  +3,1
• SPD

  +1,5
• AfD

  -1,6
• FDP

  -1,2
• Linke

  +0,3
• Grüne

  -1,9

1,67

Civey

De peiling van Civey week gemiddeld 1,67 procentpunt per partij af van de uiteindelijke uitslag van de Duitse Bondsdagverkiezingen.

• CDU/CSU

  +3,3
• SPD

  +1,5
• AfD

  -2,3
• Linke

  +0,6
• FDP

  -1,1
• Grüne

  -1,2

1,77

Trend Research Hamburg

De peiling van Trend Research Hamburg week gemiddeld 1,77 procentpunt per partij af van de uiteindelijke uitslag van de Duitse Bondsdagverkiezingen.

• CDU/CSU

  +3,1
• SPD

  +1,5
• AfD

  -1,6
• Linke

  +0,8
• FDP

  -1,7
• Grüne

  -1,9

1,83

GMS

De peiling van GMS week gemiddeld 1,83 procentpunt per partij af van de uiteindelijke uitslag van de Duitse Bondsdagverkiezingen.

• CDU/CSU

  +4,1
• SPD

  +1,5
• AfD

  -2,6
• FDP

  -1,7
• Linke

  -0,2
• Grüne

  -0,9

2,10

YouGov

De peiling van YouGov week gemiddeld 2,10 procentpunt per partij af van de uiteindelijke uitslag van de Duitse Bondsdagverkiezingen.

• CDU/CSU

  +3,1
• SPD

  +2,5
• AfD

  -2,6
• Linke

  +0,8
• FDP

  -1,7
• Grüne

  -1,9

CDU/CSU

Christelijk Democratische Unie / Christelijk Sociale Unie

Christendemocratisch

Pro-EU

32,9

-8,6

SPD

Sociaaldemocratische Partij van Duitsland

Sociaaldemocratisch

Pro-EU

20,5

-5,2

AfD

Alternatief voor Duitsland

Rechtspopulistisch

Anti-EU

12,6

+7,9

FDP

Vrije Democratische Partij

Liberaal

Pro-EU

10,7

+5,9

Die Linke

De Linkse Partij

Links

9,2

+0,6

Grüne

Bündnis 90 / De Groenen

Groen

Pro-EU

8,9

+0,5

Die PARTEI

Die PARTEI

Satire

Links

Anti-EU

1,0

+0,8

Freie Wähler

Vrije Kiezers

Conservatief

1,0

±0,0

Tierschutzpartei

Partij Mens, Klimaat, Dierenwelzijn

Dierenwelzijn

Links

0,8

+0,5

Die Heimat

Nationaal-Democratische Partij van Duitsland

Rechtspopulistisch

Anti-EU

0,4

-0,9

Piratenpartei

Piratenpartij Duitsland

Midden-links

Pro-EU

0,4

-1,8

ÖDP

Ecologisch-Democratische Partij

Groen

Midden-rechts

0,3

±0,0

Bündnis Grundeinkommen

Alliantie Basisinkomen

Onbekend

0,2

+0,2

Allianz Deutscher Demokraten

Alliantie van Duitse Democraten

Midden

0,1

+0,1

Demokratie in Bewegung

Democratie in Beweging

Links

0,1

+0,1

Partei für Verjüngungsforschung

Partij voor Verjongingsonderzoek

Transversaal

0,1

+0,1

Tierschutzallianz

Alliantie voor Mensenrechten, Dieren- en Natuurbescherming

Onbekend

0,1

+0,1

V-Partei³

V-Partij³ - Partij voor Verandering, Vegetariërs en Veganisten

Onbekend

0,1

+0,1

Bayernpartei

Beierse Partij

Conservatief

Pro-EU

0,1

±0,0

MLPD

Marxistisch-Leninistische Partij van Duitsland

Extreemlinks

0,1

±0,0

Bergpartei

Bergpartij, de Overpartij

Satire

Extreemlinks

< 0,1

±0,0

Bündnis C

Alliantie C – Christenen voor Duitsland

Onbekend

< 0,1

±0,0

Bürgerrechtsbewegung Solidarität

Burgerrechtenbeweging Solidariteit

Transversaal

< 0,1

±0,0

Deutsche Kommunistische Partei

Duitse Communistische Partij

Onbekend

< 0,1

±0,0

Die Einheit

De Eenheid

Rechts

< 0,1

±0,0

Die Frauen

Feministische Partij De Vrouwen

Onbekend

< 0,1

±0,0

Die Grauen – Graue Panther

De Grijzen — Grijze Panters

Midden

< 0,1

±0,0

Die Rechte

DE RECHTE – Partij voor Volksraadpleging, Soevereiniteit en Thuislandbescherming

Extreemrechts

< 0,1

±0,0

Die Urbane

De Urbane. Een HipHop Partij

Links

< 0,1

±0,0

Die Violetten

De Violetten – voor spirituele politiek

Onbekend

< 0,1

±0,0

FAMILIE

Familiepartij van Duitsland

Midden-rechts

< 0,1

±0,0

Gartenpartei

Tuinpartij

Midden

< 0,1

±0,0

Gleichheitspartei

Socialistische Gelijkheidspartij, Vierde Internationale

Onbekend

< 0,1

±0,0

MENSCHLICHE WELT

Menselijke Wereld – voor het welzijn en geluk van allen

Onbekend

< 0,1

±0,0

Mieterpartei

Huurderspartij

Links

< 0,1

±0,0

Neue Liberale

Nieuwe Liberalen – De Sociaal-Liberalen

Onbekend

< 0,1

±0,0

Partei der Humanisten

Partij voor de Humanisten

Onbekend

< 0,1

±0,0

Unabhängige

Onafhankelijken voor Burgernabije Democratie

Midden

< 0,1

±0,0

Demokratie durch Volksabstimmung

Vanaf nu... Democratie door Volksraadpleging – Politiek voor de Mensen

Onbekend

< 0,1

-0,1

Partei der Vernunft

Partij van de Rede

Liberaal

Rechts

< 0,1

-0,1

ParlGov – Parliamentary Democracy Data

Uitgebreide onderzoeksgegevens van de Universiteit van Bremen. Documenteert partijen en regeringen voor diepgaande politieke vergelijkingen.

Meer

Döring, Holger and Philip Manow. 2024. Parliaments and governments database (ParlGov): Information on parties, elections and cabinets in established democracies.

CHES – Chapel Hill Expert Survey

Europa's belangrijkste expertenquête over partijstandpunten. Meer dan 400 politicologen uit verschillende landen documenteren partijstandpunten op basis van wetenschappelijke criteria.

Meer

Rovny, Jan, Ryan Bakker, Liesbet Hooghe, Seth Jolly, Gary Marks, Jonathan Polk, Marco Steenbergen, and Milada Vachudova. “25 Years of Political Party Positions in Europe: The Chapel Hill Expert Survey, 1999-2024,”