Overzicht PvdA

Vlag van Nederland

Partij van de Arbeid

Partij van de Arbeid

Politieke oriëntatie
Conservatief
Sociaal
Markt
Progressief
Standpunt over de EU
Anti-EU
Pro-EU
De PvdA is een klassieke sociaaldemocratische partij in Nederland. Als traditionele kracht van centrumlinks zet zij zich in voor sociale rechtvaardigheid, een sterke welvaartsstaat en solidariteit binnen de samenleving, om zo actief ongelijkheden tegen te gaan.

Waarden en wereldbeeld

Het fundament van de PvdA steunt op de pijlers vrijheid, sociale rechtvaardigheid en solidariteit. Hun wereldbeeld wordt gekenmerkt door de overtuiging dat de markt alleen geen eerlijke samenleving creëert. De staat wordt gezien als een sturende kracht die gelijke kansen garandeert en de zwakkeren beschermt tegen sociale misstanden. De partij combineert een humanistisch mensbeeld met het doel de kloof tussen arm en rijk te dichten door middel van herverdeling en sterke publieke instellingen.

Politieke speerpunten

De PvdA richt zich inhoudelijk op betaalbare huisvesting, eerlijke lonen en een inclusief onderwijssysteem. Hun agenda heeft als doel werknemers, gezinnen en gepensioneerden te ontlasten door middel van overheidsinvesteringen en sterke sociale zekerheidsstelsels. Een centrale uitdaging is het vinden van de balans tussen ecologische transitie en sociale rechtvaardigheid. De kernachterban bestaat uit werknemers en het stedelijke, academisch geschoolde milieu dat een progressief maatschappelijk beleid ondersteunt.

Rol in het politieke systeem

Strategisch opereert de PvdA als een staatdragende kracht, die diep geworteld is in de democratische instituties van Nederland. Ze zoekt vaak het compromis in coalitieregeringen, maar staat echter steeds meer voor de uitdaging om haar identiteit te handhaven tegenover populistische bewegingen en nieuwe linkse concurrenten. Recentelijk zet de partij in op een nauwe strategische alliantie met groene krachten, om zo een tegengewicht te vormen tegen het conservatieve en rechtse blok en de progressieve slagkracht te bundelen.

Thema's en ideologische duiding

Deze grafiek toont welke thema's voor de partij van bijzonder belang zijn. Hoe verder een punt naar buiten ligt, hoe groter het belang ervan.

Standpunten en politieke kernpunten

Standpunt 2024
Standpunt 2019

Economie & Staat

Moeten inkomens en vermogens herverdeeld worden?
Voor herverdeling
Tegen herverdeling
Hoe moet de overheid omgaan met beschikbare middelen?
Investeren
Schulden afbouwen en belastingen verlagen
Moet de lokale economie beschermd worden?
Vrije wereldhandel
Bescherming van de lokale economie

Samenleving & Waarden

Wat is belangrijker: vrijheid of veiligheid?
Maximale vrijheid
Veiligheid
Moet de gelijkheid van vrouwen bevorderd worden?
Voor bevordering
Tegen bevordering
Moet de gelijkwaardigheid van LGBTQ+'ers bevorderd worden?
Voorstander van bevordering
Tegenstander van bevordering
Moet het gelijkwaardig huwelijk toegestaan zijn?
Voor
Tegen
Welke rol moeten religies spelen in de politiek?
Scheiding van kerk en staat
Nauwe band tussen kerk en staat
Moet het beleid gericht zijn op stad of platteland?
Focus op steden
Focus op plattelandsgebieden

Milieu & Globalisering

Wat is belangrijker: milieu of economie?
Milieubescherming boven economische groei
Economische groei boven milieubescherming
Wat is belangrijker: klimaatbescherming of economie?
Klimaatbescherming belangrijker dan economische groei
Economische groei belangrijker dan klimaatbescherming

Migratie & Integratie

Hoe moet het immigratiebeleid geregeld worden?
Open beleid
Streng beleid
Hoe moet de integratie van immigranten vormgegeven worden?
Multiculturele samenleving
Homogene samenleving
Moeten etnische minderheden meer rechten krijgen?
Meer rechten
Minder rechten
Welke rol moeten natiestaten spelen?
Open wereld zonder grenzen
Sterke natiestaten

Democratie & Instituties

Hoe moet de macht verdeeld zijn?
Macht verdeeld
Sterke leider
Hoe onafhankelijk moet de rechterlijke macht zijn?
Volledig onafhankelijk
Afhankelijk van de regering
Hoe moet de staat georganiseerd zijn: Centraal of federaal?
Federalisme
Centralisatie

Historische verkiezingsuitslagen

PvdA: Verloop van de verkiezingsuitslagen in Nederland

Chronologie van regeringsdeelnames sinds 1945

Continuïteit van de macht: Historische regeringsrollen
Regering geleid
In de regering
13

Totaal aantal kabinetten

Totale duur: 45 jaar • 6 maanden • 3 weken • 3 dagen

7

Geleide kabinetten

Totale duur: 25 jaar • 3 maanden • 3 weken • 6 dagen

6

Coalitiedeelnames

Totale duur: 20 jaar • 2 maanden • 3 weken • 4 dagen

52%

Totaal aandeel in de regeringsperiode

De partij was gedurende 52% van de mogelijke regeringsperiode betrokken bij de regering.

Rutte III
2012
VVD
PvdA
Balkenende V
2007
CDA
PvdA
CU
Kok II
1998
PvdA
VVD
D66
Kok I
1994
PvdA
VVD
D66
Lubbers III
1989
CDA
PvdA
Van Agt II
1981
CDA
PvdA
D66
Den Uyl I
1973
PvdA
KVP
ARP
PPR
D66
Cals
1965
KVP
PvdA
ARP
Drees IV
1956
PvdA
KVP
ARP
CHU
Drees III
1952
KVP
PvdA
ARP
CHU
Drees II
1951
KVP
PvdA
CHU
VVD
Drees I
1948
KVP
PvdA
CHU
VVD
Beel I
1946
KVP
PvdA

Bronnen van gegevens en informatie

PolitPro

PolitPro combineert wetenschappelijke data met de meest recente peilingresultaten om politiek voor iedereen tastbaar te maken. We maken gebruik van datasets uit vooraanstaande onderzoeksprojecten en vullen deze aan met eigen onderzoek, analyses en algoritmes. Op deze manier maken we complexe politieke verbanden voor iedereen begrijpelijk en toegankelijk. Ondersteund door AI.

Help ons onafhankelijk te blijven

Jouw steun beschermt PolitPro tegen de invloed van lobbygroepen en politieke partijen.

Feedback geven

Laat ons weten hoe we PolitPro voor jou nog beter kunnen maken!

Fout ontdekt?

Politieke gegevens zijn dynamisch en kunnen dagelijks veranderen. Mocht je een fout ontdekken, stuur ons dan gerust een e-mail. Een korte bronvermelding helpt ons enorm bij de controle.

ParlGov – Parliamentary Democracy Data

Uitgebreide onderzoeksgegevens van de Universiteit van Bremen. Documenteert partijen en regeringen voor diepgaande politieke vergelijkingen.

Meer

Döring, Holger and Philip Manow. 2024. Parliaments and governments database (ParlGov): Information on parties, elections and cabinets in established democracies.

CHES – Chapel Hill Expert Survey

Europa's belangrijkste expertenquête over partijstandpunten. Meer dan 400 politicologen uit verschillende landen documenteren partijstandpunten op basis van wetenschappelijke criteria.

Meer

Rovny, Jan, Ryan Bakker, Liesbet Hooghe, Seth Jolly, Gary Marks, Jonathan Polk, Marco Steenbergen, and Milada Vachudova. “25 Years of Political Party Positions in Europe: The Chapel Hill Expert Survey, 1999-2024,”