Niemcy Sondaże wyborcze, poparcie partii i aktualne notowania

Niemcy zmagają się ze stagnującą gospodarką i utrzymującymi się wysokimi kosztami utrzymania. Produkt krajowy brutto odnotował wprawdzie niewielki wzrost w pierwszym kwartale 2026 roku, jednak perspektywy koniunkturalne pogarszają się z powodu konfliktów geopolitycznych i rosnących cen energii. Szczególnie inflacja usług i żywności masowo obciąża obywateli; oszczędzanie staje się dla wielu niemożliwe. Polityczną przyczyną jest kontrowersyjnie dyskutowana polityka gospodarcza. Podczas gdy rząd stawia na środki takie jak obniżki opłat sieciowych, opozycja krytykuje brak ukierunkowanego odciążenia dla konsumentów i przedsiębiorstw oraz nadmierną biurokrację. Nierozwiązany konflikt dotyczący skutecznej ochrony przed inflacją i brak reform strukturalnych hamują ożywienie.

Niemcy dokonują głębokiej reorientacji swojej polityki migracyjnej. Od 12 czerwca w pełni wchodzi w życie Wspólny Europejski System Azylu (GEAS), który ma przyspieszyć procedury azylowe na zewnętrznych granicach UE i ograniczyć migrację wtórną w Europie. Jednocześnie Komisja Europejska wzywa Niemcy i inne państwa do zakończenia długotrwałych kontroli na granicach wewnętrznych w strefie Schengen, ponieważ utrudniają one swobodny przepływ osób i istnieją skuteczniejsze alternatywy. Uzupełnieniem są nowe zasady dotyczące kursów integracyjnych, które wchodzą w życie 1 czerwca, wprowadzając system kwotowy i priorytetyzując określone grupy. Przyczyną jest krajowa ustawa dostosowująca do GEAS, która wdraża europejskie wymogi, a także broniona przez rząd federalny konieczność ochrony granic.

Reputację Niemiec w polityce zagranicznej podważa debakl: Republika Federalna niedawno niespodziewanie przegrała swoją kandydaturę na niestałego członka Rady Bezpieczeństwa ONZ na kadencję 2027/28. Ta gorzka porażka, w której Niemcy otrzymały znacznie mniej głosów niż Austria i Portugalia, wywołuje intensywną debatę na temat strategii dyplomatycznej Berlina. W szczególności bezwarunkowa solidarność z Izraelem w konflikcie w Gazie oraz postrzegane jako niewystarczające zbliżenie do Globalnego Południa są wymieniane jako główne przyczyny, które kosztowały Niemcy głosy. Ponadto Rosja miała aktywnie lobbować przeciwko niemieckiej kandydaturze, w odpowiedzi na silne wsparcie Berlina dla Ukrainy. Rząd kanclerza Merza znajduje się pod ogromną presją wewnętrzną. Rząd federalny ogłosił, że ponownie będzie ubiegał się o kadencję 2035/36 i potwierdza swoje zaangażowanie w multilateralizm.

Niemiecki rząd, koalicja „czarno-czerwona” złożona z CDU/CSU i SPD, zmaga się z malejącą stabilnością i coraz bardziej krytyczną kulturą polityczną. Aktualne sondaże pokazują wysokie niezadowolenie: 69 procent ankietowanych ocenia pracę rządu federalnego w maju 2026 roku jako raczej złą, a kanclerz Friedrich Merz osiąga najniższy poziom 71 procent niezadowolenia. Rosnący sceptycyzm co do przedwczesnego zerwania koalicji kształtuje debatę polityczną, wzmocnioną przez wewnętrzne spory, na przykład o finansowanie podwyżki BaföG, gdzie Unia po osiągnięciu porozumienia ponownie podważyła plany. Sytuacja ta wynika z głębszej utraty zaufania i zmieniającej się kultury politycznej. Większość społeczeństwa (71 procent) krytycznie patrzy na rozwój demokracji. Nurty populistyczne zyskują na znaczeniu, podsycane przekonaniem wielu, że polityka jest sterowana przez „tajne siły” lub że media „systematycznie kłamią”. Debata na temat tak zwanej „ściany ogniowej” przeciwko AfD nasila się, ponieważ większość Niemców spodziewa się, że AfD wkrótce wystawi premiera kraju związkowego, a strategia dystansowania się ugruntowanych partii jest postrzegana raczej jako bezużyteczna, a nawet korzystna dla AfD. Zaniedbanie rządu w znalezieniu spójnej linii i odzyskaniu zaufania obywateli pogłębia erozję stabilności rządu i polaryzację kultury politycznej.

Niemcy zmagają się ze swoją transformacją energetyczną. Obecnie debata koncentruje się na nowej strategii elektrowni rządu, która przewiduje budowę instalacji opalanych gazem. Podczas gdy rząd federalny podkreśla bezpieczeństwo dostaw po odejściu od węgla do 2038 roku, krytycy ostrzegają przed „cofnięciem” polityki klimatycznej. Organizacje ekologiczne, eksperci, a nawet kraje związkowe obawiają się, że w ten sposób Niemcy nie osiągną swoich ambitnych celów klimatycznych na lata 2030 i 2045. Niedawno uchwalona ustawa o ogrzewaniu, regulująca wymianę ogrzewania na paliwa kopalne, również jest krytykowana za spowalnianie transformacji energetycznej. Polityczna przyczyna leży w rozbieżności między krótkoterminowym bezpieczeństwem energetycznym a długoterminową ochroną klimatu, co prowadzi do kontrowersyjnych pakietów ustaw i kształtuje percepcję zarówno krajową, jak i międzynarodową.

Niemcy zmagają się o pokój społeczny między pokoleniami. Starzenie się demograficzne masowo obciąża systemy emerytalne i opieki. Obecnie politycy dyskutują o bolesnych reformach emerytalnych: badanie zaleca rezygnację z wczesnej emerytury bez potrąceń, podczas gdy podniesienie wieku emerytalnego do 70 lat dla młodszych roczników jest wciąż rozważane. Reforma opieki również spotyka się z silnym oporem, ponieważ krytycy potępiają zawieszenie obowiązku płac taryfowych jako zmniejszanie płac. Te polityczne kroki w celu finansowania systemów społecznych zaostrzają debatę o sprawiedliwości międzypokoleniowej, podczas gdy organizacje młodzieżowe już mobilizują się przeciwko domniemanym dyskryminacjom.

Planowana reforma BAföG, która obiecywała studentom i uczniom zawodu pilnie potrzebne wyższe ryczałty mieszkaniowe i podniesienie maksymalnej stawki, utknęła w martwym punkcie. Obecne spory finansowe w koalicji uniemożliwiają szybkie wdrożenie, które pierwotnie przewidywało podniesienie ryczałtu na koszty mieszkaniowe do 440 euro od semestru zimowego 2026/2027. Uderza to mocno w młodych ludzi, ponieważ pokój w mieszkaniu współdzielonym kosztuje już średnio 512 euro, a wielu z nich musi przeznaczać ponad połowę swoich dochodów na czynsz. Polityczne zaniedbanie w zapewnieniu terminowego i wystarczającego dostosowania wsparcia edukacyjnego pogłębia trudną sytuację finansową i znacząco wpływa na plany życiowe i zawodowe.

Limit dochodowy dla zasiłku rodzicielskiego (Elterngeld) spadnie w 2026 roku do 175 000 euro rocznego dochodu podlegającego opodatkowaniu dla par i samotnych rodziców, co wykluczy wiele rodzin z prawa do świadczenia. Jednocześnie Federalna Minister ds. Rodziny Karin Prien walczy obecnie o dalsze 500 milionów euro oszczędności w budżecie zasiłku rodzicielskiego na rok 2027. Pomimo obietnicy koalicyjnej podniesienia minimalnych i maksymalnych kwot, ograniczenia budżetowe wymuszają zmianę kursu, która stawia pod znakiem zapytania również okres pobierania i partnerski podział urlopu rodzicielskiego.

Starsze pokolenia w Niemczech stoją w obliczu trudnych cięć: planowana reforma opieki grozi przeniesieniem ciężaru finansowego na osoby potrzebujące opieki i ich rodziny. Mieszkańcy domów opieki płacą już średnio 3245 euro miesięcznie z własnej kieszeni – o 13 procent więcej w ciągu dwóch lat. Federalna Minister Zdrowia Nina Warken forsuje reformę, aby zrekompensować prognozowany deficyt kas ubezpieczenia pielęgnacyjnego wynoszący ponad 7,5 miliarda euro do 2027 roku. Krytycy ostrzegają przed rosnącym ubóstwem wśród seniorów z powodu redukcji świadczeń i utrudnionego uznawania stopni opieki. Chociaż emerytury wzrosną od lipca 2026 roku o 4,24 procent, inflacja wynosząca 2,9 procent zmniejsza realny wzrost siły nabywczej. Prawie co piąta osoba powyżej 65 roku życia jest zagrożona ubóstwem.

Siła nabywcza niemieckiej klasy średniej pozostaje pod presją: pomimo lekkiego spadku do przewidywanych 2,6 procent w maju 2026 roku, inflacja, napędzana głównie przez wzrost cen energii, nadal uszczupla dochody rozporządzalne. Szczególnie inflacja cen energii wyniosła w kwietniu ponad 10 procent, a w maju nadal 6,6 procent w porównaniu z rokiem poprzednim, wzmocniona przez konflikty geopolityczne. Podczas gdy rząd walczy z progresją na zimno poprzez tymczasowe obniżki podatku od paliw i podniesienie kwoty wolnej od podatku do 12 348 euro oraz dostosowania taryf podatku dochodowego, rosnące składki na ubezpieczenia społeczne i wyższe ceny CO2 często neutralizują te ulgi. Według OECD Niemcy nadal ponoszą drugie najwyższe obciążenie podatkowe pracy, co ogranicza swobodę działania pracowników i pracodawców. To podsyca trwające konflikty taryfowe, ponieważ związki zawodowe dążą do wyrównania realnych strat płac.

Niemiecka gospodarka walczy o ożywienie: indeks nastrojów DIHK spadł w maju do najniższego poziomu od pandemii koronawirusa; tylko 23 procent firm ocenia swoją sytuację biznesową jako dobrą, podczas gdy 33 procent spodziewa się pogorszenia koniunktury. To rozczarowanie wynika z mieszanki czynników: wysokie ceny energii i surowców, uporczywy brak wykwalifikowanych pracowników oraz niewystarczające, zdaniem przedsiębiorców i samozatrudnionych, odciążenie biurokracji paraliżują ich działalność. Dodatkowo, krajowe wdrożenie dyrektywy UE w sprawie charakterystyki energetycznej budynków, wymagane do maja 2026 roku, obciąża właścicieli nieruchomości surowszymi wymogami dotyczącymi efektywności energetycznej i renowacji, co wiąże się ze znacznymi inwestycjami. Podczas gdy cena energii elektrycznej dla przemysłu ma odciążyć energochłonne branże, wielu małych i średnich przedsiębiorców czuje się coraz bardziej pozostawionych samym sobie przez polityków, co dodatkowo zmniejsza atrakcyjność lokalizacji.

Grupy LGBTQ+ i mniejszości w Niemczech doświadczają ambiwalentnej rzeczywistości politycznej. Gabinet federalny uchwalił 6 maja 2026 roku reformę ustawy o równym traktowaniu (AGG), która wdraża wymogi UE i wydłuża termin dochodzenia roszczeń dyskryminacyjnych do czterech miesięcy. Jednak ochrona pozostaje niekompletna: od dawna postulowane powództwo zbiorowe, które pozwoliłoby organizacjom pozywać w imieniu poszkodowanych, nadal brakuje. Dzieje się to na tle rekordowego wzrostu zapytań o dyskryminację w Federalnej Agencji Antydyskryminacyjnej oraz 2048 zarejestrowanych przestępstw z nienawiści wobec osób queer w 2025 roku. Nowa koalicja planuje również przegląd ustawy o samostanowieniu do lipca 2026 roku, co budzi niepewność co do przyszłości praw osób transpłciowych.

Od 1 czerwca 2026 roku nowy system kwotowy będzie regulował dostęp do państwowo finansowanych kursów integracyjnych w Niemczech, co bezpośrednio wpłynie na życie wielu imigrantów. Po kilkumiesięcznej blokadzie, określone grupy, takie jak uchodźcy z Ukrainy i obywatele UE, mogą ponownie uczestniczyć w ważnych kursach językowych i orientacyjnych. Reforma ta jest reakcją rządu federalnego na rosnące koszty, które rocznie przekraczały miliard euro, i ma na celu efektywniejsze wykorzystanie środków dla osób z długoterminową perspektywą pobytu. Jednocześnie wysoko wykwalifikowani ekspaci odczuwają ekonomiczne skutki ustawy o imigracji wykwalifikowanych pracowników: od 1 stycznia 2026 roku progi wynagrodzenia dla Niebieskiej Karty UE wzrosły do 50 700 euro rocznie dla zawodów standardowych i 45 934 euro dla zawodów deficytowych. Te dostosowania tworzą nowe bariery i szanse na rynku pracy, który pilnie potrzebuje międzynarodowych specjalistów.