PiS w skrócie

Flaga Polska

Prawo i Sprawiedliwość

Prawo i Sprawiedliwość

Orientacja polityczna
Konserwatywny
Społeczny
Rynkowy
Progresywny
Stosunek do UE
Antyunijne
Proeuropejskie
PiS (Prawo i Sprawiedliwość) to narodowo-konserwatywna, prawicowo-populistyczna partia w Polsce. Łączy ona tradycyjny system wartości głęboko zakorzeniony w katolicyzmie z silnym naciskiem na suwerenność narodową i protekcjonistyczne państwo socjalne.

Wartości i światopogląd

Fundament Prawa i Sprawiedliwości stanowi wizja Polski opartej na wartościach chrześcijańskich, gdzie naród jako wspólnota losu stoi ponad jednostką. Jej światopogląd cechuje konserwatyzm moralny, który postrzega tradycyjną rodzinę jako podstawową komórkę społeczeństwa. Państwo działa tu nie tylko jako strażnik porządku, lecz także jako aktywny kreator i obrońca tożsamości narodowej przed wpływami zewnętrznymi, czy to ze strony Unii Europejskiej, czy liberalizacji kulturowej. Głęboka nieufność wobec struktur postkomunistycznych napędza jej działania.

Priorytety polityczne

Partia koncentruje się na rozbudowanej polityce socjalnej, aby pozyskać poparcie mieszkańców wsi i osób o niskich dochodach – często poprzez bezpośrednie transfery pieniężne. Gospodarczo dąży do nacjonalizmu gospodarczego, w którym strategiczne sektory mają znajdować się pod kontrolą państwa. W polityce społecznej stanowczo odrzuca liberalne reformy, takie jak małżeństwa jednopłciowe. Jej retoryka skierowana jest do „zwykłych obywateli”, których broni przed oderwaną od rzeczywistości i skorumpowaną elitą liberalną w miastach.

Rola w systemie politycznym

Strategicznie PiS dąży do głębokiej przebudowy państwa, aby uczynić jego instytucje bardziej efektywnymi w realizacji ich mandatu. Prowadzi to regularnie do napięć z zasadami praworządności, zwłaszcza w kwestii niezależności sądownictwa i platform medialnych. Partia często postrzega państwo prawa przez pryzmat demokratycznej większości: kto wygrywa wybory, ma prawo do fundamentalnej przebudowy państwa. Na arenie międzynarodowej działa sceptycznie wobec dalszej integracji europejskiej i zamiast tego postuluje Europę suwerennych ojczyzn.

Główne tematy i klasyfikacja ideologiczna

Wykres przedstawia, które kwestie są dla partii priorytetowe. Im dalej od centrum znajduje się punkt, tym większe jest jego znaczenie.

Stanowiska i kluczowe postulaty polityczne

Stanowisko z roku 2024
Stanowisko z roku 2019

Gospodarka i państwo

Czy dochody i majątek powinny podlegać redystrybucji?
Za redystrybucją
Przeciw redystrybucji
Jak państwo powinno zarządzać wolnymi środkami budżetowymi?
Inwestować
Redukcja długu i obniżka podatków
Czy należy chronić gospodarkę krajową?
Wolny handel światowy
Ochrona gospodarki lokalnej

Społeczeństwo i wartości

Co jest ważniejsze: wolność czy bezpieczeństwo?
Maksymalna wolność
Bezpieczeństwo
Czy równouprawnienie kobiet powinno być wspierane?
Za wspieraniem
Przeciwko wspieraniu
Czy należy wspierać równouprawnienie osób LGBTQ+?
Za wspieraniem
Przeciwko wspieraniu
Czy małżeństwa jednopłciowe powinny być dozwolone?
Za
Przeciw
Jaką rolę powinny odgrywać religie w polityce?
Rozdział Kościoła od państwa
Ścisłe powiązanie Kościoła z państwem
Czy polityka powinna być ukierunkowana na miasta czy obszary wiejskie?
Skupienie na miastach
Skupienie na obszarach wiejskich

Środowisko i globalizacja

Co jest ważniejsze: ochrona środowiska czy rozwój gospodarczy?
Ochrona środowiska ważniejsza niż rozwój gospodarczy
Rozwój gospodarczy ważniejszy niż ochrona środowiska
Co jest ważniejsze: ochrona klimatu czy gospodarka?
Ochrona klimatu ważniejsza niż wzrost gospodarczy
Wzrost gospodarczy ważniejszy niż ochrona klimatu

Migracja i integracja

Jak powinna być uregulowana polityka migracyjna?
Liberalna polityka migracyjna
Restrykcyjna polityka migracyjna
Jak powinna być kształtowana integracja imigrantów?
Społeczeństwo wielokulturowe
Społeczeństwo jednorodne
Czy mniejszości etniczne powinny mieć więcej praw?
Więcej praw
Mniej praw
Jaką rolę powinny odgrywać państwa narodowe?
Otwarty świat bez granic
Silne państwa narodowe

Demokracja i instytucje

Jak powinien być zorganizowany podział władzy?
Podział władzy
Silny przywódca
Jak niezależne powinno być sądownictwo?
Pełna niezależność sądownictwa
Zależność od rządu
Jak powinno być zorganizowane państwo: centralnie czy federalnie?
Federalizm
Centralizacja

Historyczne wyniki wyborów

PiS: Rozwój wyników wyborczych w Polska

Chronologia udziału w rządach od 1945 r.

Kontynuacja władzy: Historyczne role rządowe
Kierowała rządem
W rządzie
6

Łączna liczba rządów

Łączny czas trwania: 10 lat • 11 miesięcy • 3 tygodnie • 6 dni

6

Rządy kierowane

Łączny czas trwania: 10 lat • 11 miesięcy • 3 tygodnie • 6 dni

0

Udział w koalicjach rządowych

Łączny czas trwania: -

28%

Łączny udział w czasie sprawowania rządów

Przez 28% możliwego czasu sprawowania rządów partia uczestniczyła w rządzie.

Morawiecki II
2019
PiS
Morawiecki I
2015
PiS
Szydlo
2015
PiS
Kaczynski
2005
PiS
SRP
LPR
Marcinkiewicz II
2005
PiS
SRP
LPR
Marcinkiewicz I
2005
PiS

Źródła danych i informacji

PolitPro

PolitPro łączy dane naukowe z aktualnymi wynikami sondaży, aby polityka stała się zrozumiała i dostępna dla każdego. Korzystamy z baz danych pochodzących z czołowych projektów badawczych, uzupełniając je o własne analizy, badania i algorytmy. Dzięki temu, skomplikowane zależności polityczne stają się przystępne i łatwe do przyswojenia dla wszystkich. Wspierane przez sztuczną inteligencję.

Znalazłeś błąd?

Dane polityczne są dynamiczne i zmieniają się każdego dnia. Jeśli natkniesz się na błąd, prosimy o kontakt mailowy. Wskazanie źródła znacząco ułatwi nam weryfikację.

ParlGov – Dane o demokracjach parlamentarnych

Wieloletnie dane badawcze z Uniwersytetu w Bremie. Zawiera informacje o partiach politycznych i rządach, ułatwiając analizy porównawcze systemów politycznych.

Więcej

Döring, Holger and Philip Manow. 2024. Parliaments and governments database (ParlGov): Information on parties, elections and cabinets in established democracies.

CHES – Badanie Ekspertów z Chapel Hill

Najważniejsze europejskie badanie eksperckie dotyczące pozycji partii. Ponad 400 politologów z różnych krajów dokumentuje pozycje partii na podstawie kryteriów naukowych.

Więcej

Rovny, Jan, Ryan Bakker, Liesbet Hooghe, Seth Jolly, Gary Marks, Jonathan Polk, Marco Steenbergen, and Milada Vachudova. “25 Years of Political Party Positions in Europe: The Chapel Hill Expert Survey, 1999-2024,”